Saplanı diğer adı ile takıntı olarak bilinen rahatsızlık, bir duygudan, düşünceden kendini alamama kafada istemsizce kurma ve durmadan o eylemi yapma şeklidir. Çoğu insanda görülür ama bu durum ileri düzeyde olan insanlar için oldukça zor bir durum. Genellile genç yetişkinlerde görülür.

Saplantı farklı alanlarda farklı şekillerde karşımıza çıkabilir. Mesela temizlik hastalığı, çervemizde çok fazla temizlik hastası kişi ile karşılaşabiliriz. Durmadan ellerini yıkayan veya evini hergün durmadan temizleyen insanlar saplantı örneğidir. Simetri hastalarınıda çok fazla görebilirsiniz. Herşeyi sıklıkla kontrol etmekte saplantıdır. Ocağı kapattım mı ?. Işıklar açık mı ?. Ütüyü fişten çektim mi ?. Aslında gün içerisinde oldukça fazla bunları yapabiliyoruz. Fakat bunu kontrol ettikten sonra bir kaç kez daha kontrol ediyorsak ve bunu sürekli yapıyorsak bu saplantı örneği olabilir. En iyi örneklerden birisi aşk konusunda takıntıdır. Birini seversiniz ve onun gitmesinden korkarsınız gidip gitmeyeceğinden tabikide emin olamazsınız ama olayları akışına bırakmak gerekir. Bunu istemsizce akışına bırakamayan insanlar bu durumu takıntı haline getirerek kaygılarını üst seviyede yaşamaya başlarlar. Kötü düşüncelerle zihnini doldurarak karşısındakine sıklıkla sorular sorarak kendini rahatlatmaya çalışırlar. Kısa süre için bir rahatlama yaşanır fakat o düşünceler tekrar geriye gelir. İstemsizce geri gelen düşünceler ve düşünmeden durulamayan şeyler takıntı halidir. Saplantı belirtilerini gösteren bir sürü sebep vardır.

  • Eskiyen, kullanılmayan şeyleri atmamak, onları biriktirmek
  • İş dışında durmadan çalışmak
  • Herşeyi kontrol altında tutmaya çalışmak
  • Cimri olmak, bütün harcamalarınıza dikkat etmek gibi bir sürü belirtisini görebilirsiniz.

Hastlıklar genellikle 18 yaşından sonra oluşmaya başlar fakat bunun oluşmasındaki en önemli etken çocukluktan gelmektedir. Serotonin veya kalıtsal olabilir. Küçük yaşlarda aileden öğrenilen ve etkilenilen davranışlardan birisi buna etkili olmuş olabilir. Aileden birinin böyle bir rahatsızlığının olması, örneğin anne veya babanın temizlik hastalığı olması çocugun hergün temizlik içinde olması büyüdüğü zaman gördüğünü uygulamasına sebep olabilir. Kişinin başından geçen kötü olaylar vs. bir sürü şey bu rahatsızlığın oluşmasına sebep olabilir. Bu rahatsızlıklardan birinin bile sağlıklı bir şekilde tedavi edilebilmesi için uzmandan yardım alınması gerekmektedir.